Peter Somers (LENS Verkeersleermiddelen): ‘Pechtold, de hervormer die niet hervormde’
IngezondenAlexander Pechtold is sinds deze week geen algemeen directeur meer van het CBR. In de komende editie van Rij-instructie staat een uitgebreid interview met hem, waarvan we maandag en dinsdag online een aantal passages hebben ‘weggegeven.’ Op een van die online gepubliceerde passages – het betreft de vraag over de uitgevers, zie het interview gisteren om welke vraag het gaat – reageert Peter Somers, directeur eigenaar van LENS Media, uitgever van verkeersleermiddelen. Hij voelt zich zeer aangesproken door de woorden van Pechtold die hij zeer verontrustend vindt voor de onderlinge verhoudingen. Die reactie staat hieronder:
De hervormer die niet hervormde
De reactie van Pechtold op mijn kritiek laat vooral zien dat hij de kern van het probleem niet begrijpt, of misschien beter gezegd: dat hij andere prioriteiten stelt dan goed rijonderwijs. Juist iemand die ooit bekendstond als voorvechter van onderwijs en vernieuwing, zou moeten snappen wat hier speelt. In plaats daarvan horen we het bekende refrein van de politicus: ontwijk de kwestie, schuif de schuld door naar de rijschoolbranche, en zet kritische stemmen weg als ouderwets of niet van deze tijd.
Pijnlijk duidelijk wordt dat in zijn eigen woorden. Hij bestempelt een kennis die €200 betaalde voor een spoedcursus als ‘niet goed bij zijn hoofd’. Maar in plaats van daar een heldere conclusie aan te verbinden, wast hij zijn handen in onschuld: “Wie ben ik om te zeggen dat dit niet goed is?” Het antwoord is simpel. Juist híj was de aangewezen persoon om dat te zeggen en ernaar te handelen.
De kern van het probleem
Het probleem zit niet zozeer in het bestaan van dagopleidingen of turbo-aanbieders. Het probleem is een examengestuurd model dat hen de ruimte geeft. Met trucjes en examentrainingen kom je wel door het theorie-examen, maar zonder dat kennis echt blijft hangen of dat er inzicht ontstaat. Precies dáár wil het rapport Roemer mee afrekenen: weg van examengericht stampwerk, op naar opleidingsgericht leren. Het CBR lijkt het tegenovergestelde te doen. In plaats van onderwijs centraal te stellen, schuift het juist de examentrainers aan bij beleid en overleg. Kennelijk weegt voor het CBR het examen als meetbaar product zwaarder dan het opleiden zelf. Zo blijft het examen het doel en de opleiding een bijzaak.
Geen bewijs is geen excuus
Pechtold zegt dat er “geen onderzoek is” waaruit blijkt dat turbotheorie slechtere resultaten geeft. Maar dat is een drogreden: geen bewijs tegen iets is nog geen bewijs vóór. De praktijk liegt niet. Instructeurs en examinatoren zien dagelijks leerlingen die na een spoedcursus nauwelijks voorbereid zijn. Kandidaten denken na het behalen van het theoriecertificaat dat ze alles weten, maar in de lesauto vallen de gaten keihard open. Het gevolg: extra lessen en hogere kosten voor de kandidaat.
Vooruitgang in plaats van stilstand
Pechtold bestempelt ontwikkelaars als ouderwets, maar de werkelijkheid is precies andersom. Ontwikkelaars vernieuwen continu, terwijl het CBR al jaren vasthoudt aan vaste vragenreeksen en nauwelijks investeert in nieuwe ontwikkelingen zoals hogere-orde vaardigheden. Onder zijn leiding zijn juist de broodnodige vernieuwingen blijven liggen. De moderne rijopleiding vraagt om meer: individuele en adaptieve theorie-examens, aandacht voor vaardigheden op hoger niveau zoals risicobewustzijn, en het omgaan met moderne rijhulpsystemen (ADAS).
Wat onderzoek laat zien
Wereldwijd onderzoek laat keer op keer hetzelfde zien: kennis en vaardigheden beklijven door herhaling en langere leerroutes. Beginnende bestuurders zijn minder goed in inzicht en risicobewustzijn en leren dat alleen met tijd, oefening en reflectie. Snelcursussen kunnen hooguit losse feitjes inprenten. Wetenschap negeren maakt examens niet beter, het maakt ze slechter.
Breed gedeelde zorg
Deze kritiek komt niet alleen van mij. Rij-instructeurs, rijschoolhouders en examinatoren delen massaal dezelfde zorgen. Op de werkvloer klinkt steeds dezelfde boodschap: het CBR moet terug naar de inhoud en naar kwaliteit. Dat is geen nostalgie, dat is de realiteit van alledag.
Een nieuw hoofdstuk voor verkeerseducatie
Het vertrek van Pechtold opent de deur naar nieuw leiderschap. Eindelijk ruimte om de draad weer op te pakken en echt te bouwen aan beter rijonderwijs. Ik hoop dat zijn opvolger de verantwoordelijkheid niet alleen bij de branche legt, maar ook het CBR zelf in de spiegel laat kijken. En dat diegene de nadruk legt op vakkennis en inhoud, de dialoog aangaat met de rijschoolwereld en de lijn van rijonderwijs stevig omarmt. Ik wil daar, samen met de branche en met een kundige nieuwe directeur, opnieuw mijn schouders onder zetten. Voor beter onderwijs, betere bestuurders en een veiliger verkeer.
