Logo rij-instructie.nl
De LBKR overhandigde voor de zomer het manifest aan de Tweede Kamer.
De LBKR overhandigde voor de zomer het manifest aan de Tweede Kamer.

LBKR: 'Alleen rijscholen sanctioneren die dat verdienen'

  actueel

Het sanctioneren van rijinstructeurs op een examen wat door veel instructeurs als subjectief beoordeeld wordt en wordt afgenomen door examinatoren die zelf nog nooit een rijles gegeven hebben is ongefundeerd. "Daarom zijn wij voorstander van actieve professionaliseringsactiviteiten, intervisie, coaching en verplichte bijscholing op diverse gebieden."

Dit schrijft de stichting Landelijke Beroepsgroep Kwaliteitsbevordering Rijschoolbranche (LBKR) in haar Vervolgdocument dat binnenkort wordt aangeboden aan de Tweede Kamer en dat vandaag is gepubliceerd. Met dit standpunt neemt de LBKR een beduidend ander standpunt in dat de brancheorganisaties onlangs deden in hun Aanbevelingsdocument. Daarin staat dat de sanctie op de praktijkbegeleiding moet blijven gehandhaafd en pas kan worden opgedoekt als er voldoende waarborgen zijn dat de bijscholing resultaat oplevert. Wat de LBKR betreft moeten alleen de echt rotte appels kunnen worden verwijderd. Plus: er moet wat de LBKR betreft een kwaliteitsregister komen, waarvoor geld van de overheid nodig is om het op te zetten en in stand te houden.

Vervolg op manifest
Dit is een van de essentiële onderdelen in het Vervolgdocument als vervolg op het manifest' Kwaliteitsverbetering rijschoolbranche' en de petitie "Stop het verplichte 5 jaarlijkse examen. Een ander opvallend punt is de zogenoemde 'selectie aan de poort', die ervoor moet zorgen dat dat mensen die beginnen aan de WRM-opleiding teleurgesteld het vak weer verlaten. 'Door het aanscherpen van de instroomeisen kan voorkomen worden dat mensen er tijdens de opleiding pas achter komen dat zij niet de basiscompetenties bezitten.' Om die reden moet iemand minimaal 5 jaar in het bezit van het rijbewijs, een rijproef doen en minimaal kennis hebben op niveau MAVO- of VMBO, aldus de LBKR. "Degenen die niet aan deze eis kunnen voldoen kunnen alsnog aan de eisen voldoen door een taaltoets op het hiervoor genoemde niveau af te leggen waarvoor een voldoende wordt behaald", laat de stichting weten.

Hieronder staat de integrale tekst van het Vervolgdocument dat als titel draag 'Wij gaan graag verder in gesprek over de kwaliteit in de rijschoolbranche, u ook?

Voor u ligt het vervolgdocument van de stichting  LBKR, wat staat voor Landelijke Beroepsgroep Kwaliteitsbevordering Rijschoolbranche. Het vervolgdocument is een vervolg op ons manifest 'kwaliteitsverbetering rijschoolbranche' en de petitie "Stop het verplichte 5 jaarlijkse examen" die wij op 13 juni 2017 aan de leden van de commissie Infrastructuur en milieu hebben overhandigd. Wij zijn dan ook zeer verheugd dat wij in de afgelopen periode meerdere malen een positief antwoord mochten ontvangen in gesprekken over ons manifest van zowel de Tweede Kamerleden alsook de rijschoolbranche.

Aanleiding voor het schrijven van dit document is het uiteen zetten van onze standpunten uit het manifest over de toenemende zorg over de kwaliteit van de 'rijschoolbranche'. De rijinstructeurs worden klem gezet tussen de realiteit van lesgeven en de bedachte bijscholing die niet afkomstig zijn van enige vakkundige kennis uit de branche. Het is voor het LBKR een verontrustende gedachte dat de ontwikkeling van onze toekomstige rijbewijsbezitters af hangt van de huidige praktijkbegeleiding die op dit moment alles behalve competentiegericht is.

Waar het LBKR onderscheidend in is geweest, is dat wij het hart van de branche er dicht bij hebben betrokken om tot dit vervolgdocument te komen. Alle bestuursleden van het LBKR zijn zelf actief werkzaam als rijinstructeur. En ter inspiratie zijn we gaan praten met mensen die actief zijn in de branche. Diverse opleiders van rijinstructeurs, rijinstructeurs, rijschoolhouders en vertegenwoordigers van hen. Ook werkt het LBKR nauw samen met CNV-Vakmensen en ZZP-Nederland. Vanuit al deze gesprekken hebben we randvoorwaarden geformuleerd die nodig zijn om een kwaliteitsslag te maken in de branche.

Instroomeisen
In ons manifest hebben wij benoemd dat aanscherping van de instroomeisen noodzakelijk is. Dit om te voorkomen dat er zogenaamde 'rotte appels' in de rijschoolbranche werkzaam raken. Tevens kan door het aanscherpen van de instroomeisen voorkomen worden dat mensen er tijdens de opleiding pas achter komen dat zij niet de basiscompetenties bezitten. Het is voor deze mensen frustrerend dat hen dat niet eerder is verteld en voor hen jammer van de gemaakte opleidingskosten. Anderzijds vinden wij dat iedereen die goed kan autorijden, enige rijervaring heeft en de Nederlandse taal machtig is, de kans moet krijgen om zich tijdens de opleiding en stage te ontwikkelen naar een goed en acceptabel basisniveau om daarna als rijinstructeur aan de slag te kunnen.

Concreet komt dit neer op de volgende instroomeisen:
- Een recente VOG
- Minimaal 5 jaar in het bezit van het rijbewijs
- Een rijproef -> Op hetzelfde niveau en met dezelfde eisen als bij de sollicitatie procedure bij het CBR word gehanteerd.
- Minimaal MAVO of VMBO niveau. Degenen die niet aan deze eis kunnen voldoen kunnen alsnog aan de eisen voldoen door een taaltoets op het hiervoor genoemde niveau af te leggen waarvoor een voldoende wordt behaald.

Opleiding tot rijinstructeur
Wanneer aan bovenstaande eisen kan worden voldaan, kan aan de opleiding worden begonnen. In grote lijnen kunnen wij ons vinden in hoe de opleiding en examinering van toekomstige rijinstructeurs er op dit moment uitziet. Wel kan deze op enkele onderdelen verbeterd en aangescherpt worden zodat de kwaliteit van een beginnend rijinstructeur zal worden vergroot. Wij komen daarom met de volgende verbetervoorstellen:
- Alle handelingsanalyses zullen in de opleiding aan bod moeten komen en vervolgens geëxamineerd worden Noot: Nu wordt slechts de handelingsanalyse van één door de instructeur in opleiding zelf gekozen lesonderwerp geëxamineerd.
- Tijdens de opleiding dient er een antisliptraining bij een geaccrediteerde opleider te worden gevolgd.
-Informatie in de opleiding verwerken waarvan het CBR vindt dat iedere toekomstige rijinstructeur van op de hoogte zou moeten zijn.Stage.
- Tijdens de opleiding minimaal 40 uur passieve stage. Wanneer de opleiding en alle examens zijn afgerond minimaal 40 uur actieve stage. Stage dient te worden gevolgd bij een rijinstructeur die minimaal 5 jaar ervaring heeft in het vak.

Bijscholing
Het doel van bijscholing hoort te zijn, de rijinstructeur te stimuleren om kwaliteit te blijven leveren en mee te laten gaan met veranderingen op verschillende gebieden die belangrijk zijn op het vak van rijinstructeur goed uit te kunnen voeren. Dit doel wordt niet bereikt door rijinstructeurs 1 keer in de 5 jaar, steeds weer op dezelfde competenties te toetsen. Door het eindexamen dat rijinstructeurs hebben afgelegd, heeft iedere rijinstructeur immers al laten zien over deze competenties te bezitten.
Het allerbelangrijkste aspect waaruit blijkt dat de huidige bijscholing zijn vakkundigheid nalaat, is dat er naast de professionele kennis niet gekeken wordt naar de ervaringskennis die meer dan in welk beroep dan ook, juist de vorm geeft aan dit beroep.

Het sanctioneren van rijinstructeurs op een examen wat subjectief beoordeeld wordt, door examinatoren die zelf nog nooit een rijles gegeven hebben is ongefundeerd. Het LBKR krijgt schrijnende verhalen binnen van gesanctioneerde rijinstructeurs. Rijnstructeurs met meer dan 30 jaar ervaring, hoge slagingspercentages en goede recensies komen op straat te staan. Daarom zijn wij voorstander van actieve professionaliseringsactiviteiten, intervisie, coaching en verplichte bijscholing op diverse gebieden. Door het meedoen aan de hiervoor genoemde 'bijscholingsactiviteiten' en met een bijbehorend puntensysteem te werken, zal de rijinstructeur gestimuleerd worden zich door te ontwikkelen in zijn of haar vak en/of specialisaties te ontwikkelen die bij de rijinstructeur passen en waar de markt/consument behoefte aan heeft. Het puntensysteem kan worden ingepast in een kwaliteitsregister waar wij verderop in het document dieper op in zullen gaan.

Daarnaast vinden wij het een gebrek binnen het huidige systeem dat de kennis van de wegenverkeerswet en andere relevante wetgeving niet wordt getoetst bij rijinstructeurs. De wetgeving is aan veranderingen onderhevig, denk bijvoorbeeld aan nieuwe verkeersborden en nieuwe voertuigen op de weg zoals de Pedelec. Wat ons betreft moet minimaal 1 maal in de 5 jaar iedere rijinstructeur theoretisch worden getoetst op deze voor ons vak relevante kennis.

Sanctioneren
Het doel van kunnen sanctioneren in de rijschoolbranche is, de rijinstructeurs en/of rijschoolhouders die er een puinhoop van maken uit de branche te halen. Vanaf 2009 tot op heden is daar het middel, sanctie op de praktijkbegeleiding voor ingezet. Helaas zonder het gewenste resultaat. Gelukkig zijn het excessen, maar er zijn helaas nog steeds frauderende rijschoolhouders en handtastelijke rijinstructeurs. Ook zijn er nog steeds rijscholen die structureel een zeer laag slagingspercentage hebben en waar klanten klachten over hebben.
Wij stellen dan ook dat de sanctie op de praktijkbegeleiding niet dat gene doet wat het hoort te doen. Wij begrijpen de wens vanuit de overheid om te kunnen sanctioneren zodat de rotte appels uit de branche kunnen worden gehaald. Het gaat immers om het belang van de verkeersveiligheid en het belang van de consumenten. Wij hebben dezelfde wens, maar zetten voor twee middelen twee doelen in.

Wij zien graag dat alleen die rijscholen en/of rijscholen worden gesanctioneerd, die dat ook verdienen. De sanctie op de praktijkbegeleiding slaat daarbij de plank volledig mis. Wij zien ook in dat de mogelijkheid tot sanctioneren aanwezig moet zijn. Daarom zien wij graag een ander middel om de kwaliteit binnen de branche te waarborgen en waarbij ook de mogelijkheid aanwezig is om te sanctioneren, namelijk een kwaliteitsregister met bijbehorende kwaliteitscommissie.

Kwaliteitsregister
LBKR ziet de mogelijkheden in van een kwaliteitsregister voor rijscholen. Een kwaliteitsregister stelt de professionaliteit van de beroepsbeoefenaars objectief en betrouwbaar vast, en biedt daarmee een helder inzicht in de kwaliteit en beroepsbeoefening van werkende rijinstructeurs. Het LBKR heeft hierbij goed gekeken naar andere branches waar dit register al lang en naar volle tevredenheid gebruikt wordt. Bijvoorbeeld in de zorg. Het LBKR heeft ook gesproken met tandartsen, doktoren en psychologen. Alle registers hebben hetzelfde doel; het handhaven van de kwaliteit van de beroepsuitoefening.
Het kwaliteitsregister moet een belangrijke basis hebben. Dat noemen we de professionele standaard. Deze dient samengesteld te worden door de beroepsgroep zelf, in samenwerking met opleiders, instructeurs, en rijschoolhouders. Dus deze partijen bepalen gezamenlijk wat je als rijinstructeur aan deskundigheidsbevorderende activiteiten zou moeten doen, om zo steeds goede kwaliteit van rijles te kunnen blijven bieden.

Iedere instructeur maakt een eigen portfolio aan in het register, hier worden deskundigheidsbevorderende activiteiten bijgehouden en kan er om de 5 jaar herregistratie worden aangevraagd. De portfolio is alleen zichtbaar voor de instructeur en een daarvoor aangewezen instantie. Een klein gedeelte zal openbaar worden gesteld. Daarover meer onder het kopje 'Wat kan openbaar in het kwaliteitsregister en waarom?' (dit staat hieronder)

Ook accredidatie is een belangrijke pijler van het register. De punten die je moet halen om tot herregistratie te komen, komen voort uit het volgen van geaccrediteerde scholing. De scholingen of de aanbieders van deze scholing dienen door een onafhankelijke accreditatiecommissie te worden beoordeeld. Zo is ook de kwaliteit van de scholing in de catalogus van het Kwaliteitsregister Rijscholen geborgd.

Het is de bedoeling dat iedere rijinstructeur zich om de 5 jaar moet laten herregistreren, wanneer deze werkzaam wil blijven in de branche. Ook de gevolgde bijscholingen worden hier geregistreerd. Dit kwaliteitsregister is een systeem dat opgezet kan worden in samenwerking met een onafhankelijk bureau die hier ervaring heeft met het opbouwen van dergelijke registers. Hier volgen een aantal voorbeelden waaraan een rijinstructeur moet voldoen:
- Wanneer blijkt dat een rijschool niet (tijdig) aan zijn bijscholing heeft voldaan, kan een (voorlopige) sanctie volgen. Dit betekent verwijdering uit het kwaliteitsregister. Met (tijdelijk) inlevering van zijn WRM pas.
- Wanneer de instructeur weer gemachtigd is om rijonderricht te geven, dient deze zich opnieuw te registreren.
- Wanneer een rijinstructeur gesanctioneerd is, wordt via het registratiesysteem een melding gemaakt bij het CBR en krijgt deze geen bevoegdheid meer tot het reserveringssysteem van het CBR.
- Wanneer een rijschoolhouder een rijinstructeur bewust in loondienst voor zich laat werken als rijinstructeur, terwijl deze zijn herregistratie niet in orde heeft, kan er ook een boete opgelegd worden aan de rijschoolhouder door de kwaliteitscommissie.
- Per rechtspersoon kan er maar één rijschool geregistreerd worden. Dit om sjoemelende en frauderende rijscholen uit te sluiten.
- De rijschoolhouder en/of rijinstructeur dienen een recente VOG te overleggen.Wanneer de rijinstructeur minder dan 24 maanden in Nederland woonachtig is, dient er een Engelstalige VOG uit het eerder bewoonde land overlegt te worden.

Wat kan openbaar in het kwaliteitsregister en waarom?
- Om zichtbaarheid (transparantie) te kunnen geven aan toekomstige leerlingen, brancheverenigingen en het CBR, dat een rijinstructeur voldoet aan de normen van de beroepsgroep. Het kwaliteitsregister kan worden geraadpleegd met behulp van de naam en geboortedatum, of WRM pasnummer van de geregistreerde. Bij het raadplegen wordt duidelijk of de geregistreerde staat vermeld in het Kwaliteitsregister. Staat de geregistreerde daar niet in, dan is de rijinstructeur op dat moment niet bevoegd om rijondericht te geven. Het inzien van verdere persoonlijke gegevens is niet mogelijk. De gegevens van het werkadres zijn wel zichtbaar. De geregistreerde draagt zelf zorg voor het invullen en up-to-date houden van de laatste werkgegevens, of indien zelfstandig werkzaam, de naam van de Rijschool en vestigingsadres. Om de transparantie  te vergroten wordt geadviseerd aan de geregistreerden om het WRM pasnummer op briefpapier, website of ander voorlichtingsmateriaal te vermelden.

Beheer en financiering Kwaliteitsregister
Het opzetten van een kwaliteitsregister is een project en vergt nader onderzoek in opzet in kosten. Het LBKR draagt hierbij enkele ideeën aan.
- Het kwaliteitsregister dient ingericht en beheerd te worden door een onafhankelijke organisatie.
- Het kwaliteitsregister van rijscholen dient geen winstoogmerk te hebben.
- Subsidie is nodig van de overheid voor het opzetten van het kwaliteitsregister.
- De tarieven voor de registratiekosten zijn voor iedereen gelijk en dienen kostendekkend te zijn, dat wil zeggen voldoende om de kosten die samenhangen met het in stand houden van het kwaliteitsregister.

Kwaliteitscommissie
Deze onafhankelijke commissie heeft als taak er op toe te zien dat frauderende rijscholen niet in het register terechtkomen. Wanneer er onverhoopt toch frauderende rijscholen in terechtkomen is de commissie gemachtigd deze zo spoedig mogelijk te verwijderen. Daarnaast heeft de commissie als taak om te klachten van leerlingen, ouders en anderen te behandelen, te registreren en indien nodig hierop passende maatregelen te nemen. De te nemen maatregelen zijn daarbij afhankelijk van de ernst van de klachten en of deze klacht bij de betreffende rijschool of rijinstructeur vaker terugkomt. In het ergste geval kan er op definitieve schorsing over worden gegaan. Ook kan een tijdelijke schorsing of verplichting tot het volgen van een cursus een maatregel zijn waartoe de commissie beslist.

Slotwoord
Het LBKR gaat er van uit dat de Tweede Kamer dit goed tot zich laat nemen en het grote belang van een kwaliteitsregister inziet om de branche te schonen en de verkeersveiligheid daarbij te vergroten doordat dit systeem een veel helderder inzicht verschaft in de kwaliteit van rijinstructeurs dan wat het nu betreft. Het kwaliteitsregister heeft namelijk in meerdere beroepen zijn werkbaarheid laten zien. Wij gaan hier graag nader over in gesprek met U.

Meer berichten